Η
ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ
ΑΠΟ ΤΟ ΓΝΩΣΤΟ
Τα
πνευματικά δικαιώματα
είναι κατοχυρωμένα
Δεκέμβριος 2007 © |
FREEDOM
FROM THE KNOWN
All
Rights Reserved December 2007 © |
||
|
|
|||
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ
- TZEHMΣ ΜΑΝΟΣ
Η ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ
ΑΠΟ ΤΟ ΓΝΩΣΤΟ
"Η
απελευθέρωση
από το γνωστό"
είναί τίτλος
κειμένων του
μεγάλου γκουρού
Κρισναμούρτι,
τα καταπληκτικά
βιβλία του οποίου
συνιστώ να αγοράσετε
οπωσδήποτε. Το
κείμενο αυτό
αποτελεί συνέχεια
του κειμένου
"ΤΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΚΑΙ
ΤΟ ΑΠΟΛΥΤΟ". Το
μεγαλύτερο πρόβλημα
που δηλητηριάζει
το πνεύμα των
ανθρώπων είναι
τα στερεότυπα,
οι προκαταλήψεις
και οι γενικεύσεις,
τα οποία αν και
αποτελούν φυσιολογικούς
μηχανισμούς του
εγκεφάλου σε
ολους τους ανθρώπους,
εν τούτοις δεν
παύουν να είναι
μηχανισμοί που
αντιβαίνουν τη
λογική, βασανίζουν
το άτομο και δηλητηριάζουν
τις σχέσεις του
με τους άλλους. Τα
στερεότυπα, οι
προκαταλήψεις
και οι γενικεύσεις
αφορούν όλους
τους ανθρώπους,
όλων των κοινωνικών
τάξεων (αν και
συνδέονται περισσότερο
με χαμηλό μορφωτικό
και κοινωνικο
– οικονομικό επίπεδο)
και παραδείγματα
είναι οι φράσεις:
"οι μετανάστες
μας παίρνουν
τις δουλειές"
(αν και τους μετανάστες
τους εκμεταλλεύονται
σε εργασίες με
χαμηλό μισθό
που οι ντόπιοι
απαξιούν να κάνουν),
"οι μετανάστες
είναι κλέφτες"
(αν και το ίδιο
το στερεότυπο
αυξάνει τα ποσοστά
συλλήψεων και
καταδίκης τους),
"το είδα στην
τηλεόραση" (αν
και η τηλεόραση
συνήθως ανακρίβειες
και βλακείες
προβάλλει), "μια
χούντα μας σώζει"
(αυτό το λένε κάποιοι
ανεγκέφαλοι στην
Ελλάδα, αν και
στην πραγματικότητα
στην δικτατορία
χάνεται κάθε
ελευθερία, ατομική
και κοινωνική),
"όλοι οι πολιτικοί
είναι κλέφτες"
(αν και ο λαός τους
ψήφισε), "η Ελλάδα
είναι η πιο όμορφη
χώρα" (αν και στην
πραγματικότητα
είναι ανοργάνωτη,
πανάκριβη και
επίσης υπάρχουν
άπειρα καλύτερα
μέρη σε άλλες
χώρες), "οι Ελληνίδες
είναι οι πιο ωραίες
γυναίκες" (αν
και πλεον πολλοί
Έλληνες προτιμούν
– ιδίως για σεξ
– αλλοδαπές), "οι
Ελληνίδες αγαπάνε
τα παιδιά τους"
(αν και αυξάνονται
οι καταγγελίες
για κακοποίηση
παιδιών και επίσης
τα διαζύγια αυξάνονται),
"οι Έλληνες είναι
οι πιο ωραίοι
άνδρες (αυτό οι
ίδιες οι Ελληνίδες
το λένε, αλλά αργότερα
στο γάμο τρέχουν
σε ψυχολόγους
και ψυχιάτρους
για τον αδιάφορο
σύζυγό τους) κτλ.
Από
τα γενοφάσκια
μας και κατά την
παιδική μας ηλικία,
οι γονείς μας
κάνουν πλύση
εγκεφάλου σε
όλα τα ζητήματα
και με τις απόψεις
τους αλλοτριώνουν
την προσωπικότητά
μας ανεπανόρθωτα.
Επίσης, το χαμηλού
κοινωνικού και
μορφωτικού επιπέδου
οικογενειακό
περιβάλλον καθρεπτίζεται
πάντα στην προσωπικότητα
του ατόμου, ακόμα
και αν αυτό σπουδάσει
επιστήμονας ή
ανέβει στην υψηλή
κοινωνία... Στη
συνέχεια το σχολείο
έρχεται και αυτό
να αλλοτριώσει
την προσωπικότητα
του ατόμου και
να περέσει τις
απόψεις τις καθεστηκυιάς
τάξης, ιδίως σε
θέματα ιστοριάς.
Στο σχολείο το
παιδί αλλοτριώνεται
πνευματικά όταν
οι απόψεις και
οι νόρμες του
συστήματος περνάνε
ως "γνώσεις"
στον εγκέφαλό
του... Αυτό αφορά
το δημοτικό σχολείο,
το γυμνάσιο και
το Λύκειο. Αλλά
και στο πανεπιστήμιο
ή κολλέγιο (στις
ΗΠΑ) περνάνε πάντα
οι απόψεις που
η διεθνής επιστημονική
κοινότητα έχει
αποδεχθεί, αλλά
πάντα υπάρχει
το ενδεχόμενο
κάποια άλλη θεωρία
που είναι λιγότερο
προβεβλημένη
να είναι η αληθής. Aς
μην ξεχνάμε ότι
η νευτώνεια φυσική
και η ευκλείδιος
γεωμετρία που
διδάσκει το σχολείο
δεν ισχύουν στον
μικρόκοσμο, ούτε
στο μακρόκοσμο
όπου η καμπυλότητα
αλλάζει και υπάρχουν
άλλες θεωρίες.
Αλλά και η μανία
με τις "σταθερές"
στην φυσική και
τα μαθηματικά
είναι περίεργη
(μάλιστα τα πρότυπα
τα φυλάνε σε κάποιο
μουσείο στο Παρίσι)
και αλλοτριώνει
την επιστήμη. Στην
πραγματικότητα
η αλήθεια, όπως
έλεγε ο Έλληνας
φιλόσοφος Ευάγγελος
Παπανούτσος,
είναι σαν το θήραμα
που το κυνηγάμε
σε έναν ευθύ δρόμο
(την καθεστηκυία
τάξη), αλλά αυτό
μπορεί να είναι
δεξιά ή αριστερά
μας και να μην
το βλέπουμε... Στα
διεθνή επιστημονικά
περιοδικά η κατάσταση
είναι χαώδης
και για να έχει
πλήρη εικόνα
των ερευνών κάποιος
επιστήμονας θα
έπρεπε να διαβάσει
χιλιάδες επιστημονικά
άρθρα. Παρά ταύτα,
στην ιατρική
αυτό έχει αντιμετωπιστεί
με το ΕΒΜ (Evidence Based Medicine) δηλαδή
ποιά από τα εκατομμύρια
άρθρα και έρευνες
σε επιστημονικά
περιοδικά έχουν
βάση στην πράξη. Στην
φυσική τα πράγματα
είναι ακόμα πιο
χαωτικά και ακόμα
και σήμερα δεν
έχει βρεθεί η
θεωρία ττου ενοποιημένου
πεδίου που θα
ενώνει τις 4 δυνάμεις
που διέπουν την
φύση (των βαρυτικών,
των ηλεκτομαγνητικών,
των ασθενών και
ισχυρών πυρηνικών
δυνάμεων). Η τελευταία
προσπάθεια ήταν
η θεωρία των υπερχορδών.
Πάντως, λένε κάποιοι
ότι ο Αϊνστάιν
(άλλοι αναφέρουν
και τον Τέσλα)
είχε βρει την
θεωρία του ενοποιημένου
πεδίου, αλλά την
κατέστρεψε όταν
είδε ότι μπορεί
τα πορίσματά
της, αν χρησιμοποιηθούν
με κακό τρόπο
(όπως η ατομική
βόμβα), μπορεί
να καταστρέψουν
τον πλανήτη... Στην
εποχή μας, τεράστια
είναι η πνευματική
αλλοτρίωση από
τα Μέσα Μαζικής
Ενημέρωσης (ιδίως
τηλεόραση, αλλά
και τον κινηματογράφο),
τα περιοδικά
ποικίλης ύλης,
τα βιβλία (λογοτεχνικά
και μη) και επίσης
το διαδίκτυο
(ίντερνετ) με τα
φόρα (πλυθηντικός
του φόρουμ), τα
κανάλια συζητήσεων
(chats rooms), αλλά και τα computer games που περνάνε πρότυπα
βίας στα παιδιά...
Μεγαλύτερη επίδραση
στην προσωπικότητα
έχει στο άτομο,
από την βρεφική
κιόλας ηλικία,
η τηλεόραση και
ο κινηματογράφος.
Όλοι αποτυπώνουμε
στην συνείδησή
μας ή περνάνε
στο υποσυνείδητο
συμπεριφορές
και απόψεις που
είδαμε στην τηλεόραση
και τα περιοδικά
ποικίλης ύλης,
στον κινηματογράφο
και στο διαδίκτυο... Έτσι,
περνάνε οι γενικέυσεις,
οι προκαταλήψεις,
τα στερεότυπα,
οι νόρμες και
οι ρόλοι στον
καθένα μας και
εμείς τι κάνουμε:
σε όλη μας τη ζωή
αναμασάμε τις
απόψεις και συμπεριφορές
που πέρασαν στο
συνειδητό και
υποσυνείδητο
μέρος του εγκεφάλου
μας από την οικογένεια,
το σχολείο, τα
ΜΜΕ– ιδίως την
τηλεόραση, τα
περιοδικά ποικίλης
ύλης, τον κινηματογράφο,
καθώς και το διαδίκτυο.
Τα ΜΜΕ καλύτερο
θα ήταν να λέγονται:
Μέσα Μαζικής
Αποβλάκωσης/
Προπαγάνδας του
συστήματος. Απαράδεκτος
είναι και ο τρόπος
της ενημέρωσης
των πολιτών από
τα δελτία ειδήσεων
της τηλεόρασης
που στοχεύουν
στον εντυπωσιασμό
της μάζας με τις
εικόνες και επίσης
επικρατεί η μόδα
οι παρουσιαστές
των δελτίων ειδήσεων,
αλλά και των εκπομπών
λόγου (talk
shows) να προπαγανδίζουν
την δική τους
άποψη η οποία
συμπίπτει με
την άποψη του
αφεντικού τους
που διαπλέκεται
με την πολιτική
εξουσία... Οι
παραπάνω φορείς
που αλλοτριώνουν
την προσωπικότητα
του ατόμου ονομάζονται
φορείς κοινωνικοποίησης.
Σε αυτούς ανήκουν
επίσης η εκκλησία
και ο στρατός,
αλλά ελάχιστη
επίδραση έχουν
σήμερα, αφού οι
περισσότεροι
είναι άθεοι ή
υποκριτές, εκκλησιάζονται
σπάνια (συνήθως
σε γάμους, βαφτίσια
και κηδείες) και
ο μόνος Θεός για
τους περισσότερους
είναι το χρήμα...
Άλλωστε στην
Ελλάδα η εκκλησία
έχει διώξει πολύ
κόσμο από τους
κόλπους της όταν
δεν διαθέτει
την αμύθητη περιουσία
της (που είχε και
επί βυζαντινοκρατίας
και τουρκοκρατίας)
στους φτωχούς.
Παρά ταύτα, η εκκλησία
μπορεί να έχει
κάποια επίδραση
στις ΗΠΑ στις
οποίες η εκκλησία,
σε άμεση διαπλοκή
με την πολιτεία,
έρχεται να δικαιολογήσει
τις φασιστικές
κτηνωδίες των
ΗΠΑ και τις πολεμικές
τους επιθέσεις
σε άλλα κράτη. Από
την άλλη ο στρατός,
όπως ισχύει στην
Ελλάδα, είναι
μια απίστευτη
σαχλαμάρα που
όλοι περνούν
αναγκαστικά και
όταν φεύγουν
ξεχνούν. Σε άλλες
πιο προηγμένες
χώρες στο στρατό
μαθαίνουν την
υπακοή στους
ανωτέρους και
την τήρηση κάθε
εντολής, ακόμα
και να δώσεις
τη ζωή τους. Ο στρατός
δεν έχει κανένα
κοινωνικό ρόλο
(σε αντίθεση με
τις μπούρδες
που λένε στην
Ελλάδα) και ο μοναδικός
ρόλος του στρατού
είναι ο (αμυντικός
ή επιθετικός)
πόλεμος και έτσι
ο ρόλος του στρατιώτη
είναι να σκοτώνει
τον αντίπαλό
του... Αλλά
το να σκοτώνουμε
τον αντίπαλό
μας είναι η νοοτροπία
που έχει περάσει
στην κοινωνία
μας, η νοοτροπία
του να είμαστε
οι καλύτεροι
ακόμα και αν αναρριχώμαστε
επί πτωμάτων...
Και η μανία να
είμαστε οι καλύτεροι
είναι περισσότερο
αμερικάνικη ("be the
best or die with
the rest") και αφορά όχι
μόνο τον χώρο
της εργασίας
(όπου όλοι έχουν
μάστερ και ντοκτορά),
αλλά όλους τους
τομείς της ζωής,
από τον αθλητισμό
μέχρι το σεξ! Σχετικά
με το τελευταίο
υπάρχουν ένα
σωρό ηλίθια περιοδικά
που "πλασάρουν"
την άποψη ότι
π.χ. αν δεν κάνεις
τις τάδε "αεροπλανικές"
στάσεις στο σεξ,
δεν είσαι "in", δηλαδή
είσαι εκτός μόδας.
Και όμως, οι αλλαγές
και οι ανατροπές
στην κοινωνία
δεν έγιναν ποτέ
από τους "εντός",
τους "in" (που άλλωστε
ήταν και μέσα
στο σύστημα), αλλά
τους "εκτός",
τους "outsiders" (τους οποίους
και το σύστημα
πολέμησε για
να διατηρήσει
την καθεστηκυία
τάξη). Κλασσικό
παράδειγμα είναι
ο Χριστός τον
οποίον σταύρωσε
το ιερατείο (μας
είναι αδιάφορο
αν ήταν Εβραίοι),
ενώ αργότερα
η πολιτική εξουσία
(Ρώμη) πολέμησε
τον χριστιανισμό
γιατί αμφισβητείτο
η εξουσία του
αυτοκράτορα ως
θεόμπνευστου.
Όμως όταν η εξουσία,
με τον Μέγα – άγιο
(αν και έκανε απίστευτα
εγκληματα και
σκότωσε ως και
τον υιό του) – Κωνσταντίνο,
είδε ότι μπορεί
να χρησιμοποιήσει
τον χριστιανισμό,
τότε τον υιοθέτησε... Άλλα
"αντιλεγόμενα
σημεία" ήταν
ο Σωκράτης τον
οποίο οι Αθηναίοι
εκτέλεσαν με
κώνειο, γιατί
σαν τον "οίστρο"
(αλογόμυγα) ενοχλούσε
το νωθρό άλογο
(κοινωνία). Νεώτερο
παράδειγμα μεταρρυθμιστή
και αναθεωρητή
είναι ο Γκάντι.
To
χειρότερο είναι
σήμερα ο ιδιοψυχαναγκασμός
με τα διάφορα
"πρέπει" που
οι διάφοροι φορείς
(οικογένεια, σχολείο,
τηλεόραση, περιοδικά,
κινηματογράφος,
βιβλία, ίντερνετ)
περνάνε, ενίοτε
υποσυνείδητα.
Λέμε συχνά, για
παράδειγμα, "πρέπει
να σπουδάσω το
ιατρός γιατί
έχει καλά λεφτά"
(αν και στην Ελλάδα
το επάγγελμα
έχει υπερκορεστεί
και επίσης ο φιλοχρήματος
ιατρός είναι
ο πλέον αδιάφορος),
"πρέπει να κάνω
μεταπτυχιακά
για να βρω πιο
εύκολα δουλειά"
(αν και περισσότερεο
μετράει η προϋπηρεσία),
"πρέπει να παντρευτώ
σύντομα" (αν και
ο επιπόλαιος
γάμος οδηγεί
συχνά σε διάλυσή
του) ή αντίθετα
όταν λέει η γυναίκα
"πρέπει να παντευτώ
μετά το πανεπιστήμιο
και αφού βρω δουλειά"
(αν και σε γυναίκες
μετά τα 30 αυξάνεται
ο κίνδυνος επιπλοκών
στην κύηση και
γεννετικών προβλημάτων
στα παιδία), "πρέπει
να αποκτήσω πολλά
χρήματα και να
χαρώ τη ζωή μου"
(αν και οι πλούσιοι
γίνονται πλεονέκτες,
εργάζονται όλη
τη μέρα και σπάνια
χαίρονται τη
ζωή τους) κτλ. Τι
μένει να κάνουμε;
Καταρχάς πρέπει
να απελευθερωθούμε
από τα στερεότυπα,
τις γενικεύσεις,
τις προκαταλήψεις,
τους ρόλους που
πρέπει να υποδηθούμε
και γενικότερα
τα "πρέπει" στη
ζωή μας. Ας απελευθερωθούμε
από το γνωστό
και το κατεστημένο
και ας αναζητήσουμε
το διαφορετικό,
το καλύτερο και
το επέκεινα. Άλλωστε,
ετυμολογικά η
ελληνική λέξη
"άνθρωπος" (πέρα
από το "ανήρ"
και "όψομαι")
προέρχεται από
το "άνω" και "θρώσκω"
και σημαίνει
απλά αναζητώ
κάτι παραπάνω,
ζητώ να ανέβω
ψηλότερα. Αυτή
η αναζήτηση προς
τα άνω, η αναζήτηση
του καλύτερου,
η αναζήτηση της
αλήθειας, αν και
η αλήθεια είναι
κάτι απρόσιτο
(άλλοι λένε ότι
ο "Θεός" είναι
η αλήθεια), σαν
τον κυνηγό που
το ελάφι βρίσκεται
κοντά του, αλλά
αυτός δεν το βλέπει... Ο
Πλάτωνας έλεγε
ότι η αρχαιοελληνική
λέξη "αλήθεια"
προέρχεται ετυμολογικά
από το "λανθάνω"
και σημαίνει
ότι η ψυχή είχε
έλθει σε επαφή
με την αλήθεια,
αλλά αυτό πέρασε
στη λήθη. Αλλά
πως να μην περάσει
στη λήθη όταν
από τα γενοφάσκια
μας και σε όλη
μας τη ζωή η οικογένεια,
το σχολείο, η τηλεόραση,
ο κινηματογράφος,
τα περιοδικά,
το internet
και τα βιβλία
(λογοτεχνικά
και μη) μας προσφέρουν
έτοιμες και "μασημένες"
γνώσεις και μας
δηλητηριάζουν
με στερεότυπα,
προκαταλήψεις,
γενικεύσεις,
"πρέπει", νόρμες
και ρόλους που
καλούμαστε (λες
και είμαστε υποχρεωμένοι)
να ακολουθήσουμε!
Η αναγνώριση
αυτού του γεγονότος
είναι το πρώτο
βήμα για την απελευθέρωση
από το γνωστό...
|
|||